محمد رضا واليزاده معجزى

176

تاريخ لرستان ( روزگار پهلوى ) ( فارسى )

وقت نباشد ؛ لذا هرگز در مقام معارضه با قواى دولت نخواهد بود و غير از اطاعت كارى « 1 » انجام نخواهد داد . بارى سردار سپه بعد از گرفتار ساختن خزعل خان به منظور زيارت ، به اعتاب مقدسه ائمه به عراق عرب رفت . در آن‌جا به والى پيغام داد « 2 » كه بدون واهمه و با اطمينان خاطر به جهت ملاقات او بشتابد و حتى به او تذكر مىدهد با تمام قوا به او بپيوندد و دست‌به‌دست او بدهد ؛ لكن والى كه بعد از گرفتار ساختن سردار اقدس بىاندازه از سردار سپه هراسناك شده بود باوجود آن همه سوگند كه سردار سپه ياد كرده بود حرمت ملاقات او را نكرده ، اسفنديار خان پسرش را به اتفاق ميرزا فرهاد عبد الحسين رشتوادى وزير و مشاور خود نزد سردار سپه فرستاد و مراتب دولت‌خواهى و اطاعت خود را به عرض رسانيد ؛ لكن سردار سپه از اين رفتار والى قلبا رنجيده و به فرستادگان والى گفته بود كه والى اگر خودش نزد من مىآمد خيلى بهتر بود . ميرزا فرهاد كه در ميان حرم حضرت قمر بنى هاشم نزد سردار سپه رفته [ بود ] به سردار سپه گفت كه تو را به صاحب اين مقبره سوگند مىدهم كه نظر قطعى خود را در مورد والى به من اعلام دارى . سردار سپه از اين سخن به خشم آمد و به او گفت : تو خيلى كوچكتر از آنى كه نظر مرا نسبت به مرد بزرگى مثل غلامرضا خان والى پشتكوه بپرسى 33 . در اين هنگام متولى باشى كه از دوستان والى بود به عرض مىرساند كه علت نيامدن والى بيمارى او بوده و در ضمن شمه‌اى از مراتب اخلاص والى [ را ] به عرض مىرساند . سردار سپه مىگويد : او مريض نبوده و به قول من اعتماد نداشته است . بعد از مراجعت سردار سپه به تهران والى سخت به هراس افتاد . بالاخره بعد از قضاياى جنگ پسرش صارم السلطنه با قواى نظامى پشتكوه ، خاك لرستان را ترك كرده ، نخست در مرز پشتكوه و عراق متمركز شد و عاقبت به سوى بغداد كوچيد . بعد از اين قضايا سردار سپه ، سردار اشرف وكيل لرستان و ابو الفتح ميرزا را كه از رجال دربار و عموى ملكه عصمت زوجه او بود ، فراخوانده و آنها را نزد والى فرستاد كه با شرايطى به پشتكوه برگردد و به كار خود ادامه دهد . والى نامه خاضعانه‌اى داير به صداقت و بيگناهى خود به سردار سپه فرستاد و سردار سپه حكم واليگرى پشتكوه را با شمشير مرصعى براى والى فرستاد و والى به پشتكوه مراجعت و به كار خود مشغول شد . تاريخ مراجعت والى اوايل سال 1303 بود و تا سال 1307 به حكومت خود ادامه داد . در اين

--> ( 1 ) . اصل : غير از اطاعت كارى خلاف مصالح دولت انجام نخواهد داد . ( 2 ) . اصل : مىدهد .